လက်ရှိမြန်မာ နိုင်ငံရေး

လက်ရှိဥပဒေရေးရာအခြေအနေ

မြန်မာနိုင်ငံနှင့် ဥပဒေရေးရာအခြေအနေ

၂၀၁၅ ခုနှစ်တွင် NLD ရွေးကောက်ပွဲနှင့် နိုင်ငံ၏ ပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုများ ရှိနေသော်လည်း၊ လူပုဂ္ဂိုလ်များကို တရားစွဲဆိုရန်နှင့် သဘောထားကွဲလွဲမှုများကို ဖိနှိပ်ရန် အသုံးပြုသည့် ဥပဒေအမျိုးမျိုး ရှိနေဆဲဖြစ်သည်။ နိုင်ငံရေးသဘောထားကွဲလွဲမှုများကို နှိမ်နင်းရန် အသုံးအများဆုံး ဥပဒေပြုရေးနှင့် ၎င်းတို့၏ သက်ဆိုင်ရာ ပုဒ်မများကို အောက်တွင် ဖော်ပြထားပါသည်။ ဖြစ်နိုင်သည့်နေရာတွင်၊ ဤဥပဒေများကို မည်သို့ဆက်လက်ကျင့်သုံးသည်ကို ပြသရန်အတွက် မကြာသေးမီက အမှုများ၏ ဥပမာများကိုလည်း ပေးထားပါသည်။ နောက်ထပ်အသေးစိတ်နှင့် ဥပမာများကို AAPP ဝက်ဘ်ဆိုက်တွင် ကျွန်ုပ်တို့၏ လစဉ်ရာဇဝင်အကျဉ်းနှင့် အကျဉ်းသားပရိုဖိုင်များတွင် ရှာဖွေနိုင်ပါသည်။

မတရားအသင်းများ အက်ဥပဒေ ပုဒ်မများ 17(1) နှင့် 17(2)

  • “မည်သူမဆို တရားမဝင်အသင်းအဖွဲ့တစ်ခု၏ အဖွဲ့ဝင်ဖြစ်လျှင်ဖြစ်စေ၊ ထိုအသင်းအဖွဲ့တစ်ခုခု၏ အစည်းအဝေးများတွင် ပါဝင်လျှင်ဖြစ်စေ၊ ထိုအသင်းအဖွဲ့တစ်ခုခု၏ ရည်ရွယ်ချက်အတွက် အလှူငွေထည့်ဝင်လျှင်ဖြစ်စေ၊ လက်ခံလျှင်ဖြစ်စေ၊ တောင်းခံလျှင်ဖြစ်စေ ထောင်ဒဏ် [နှစ်နှစ်ထက်မနည်း၊ သုံးနှစ်ထက်မပိုစေရ၊ ငွေဒဏ်လည်း ချမှတ်နိုင်သည်] ချမှတ်ရမည်။”
    “မည်သူမဆို တရားမဝင်အသင်းအဖွဲ့တစ်ခုကို စီမံခန့်ခွဲခြင်း သို့မဟုတ် စီမံခန့်ခွဲခြင်းတွင် ကူညီခြင်း သို့မဟုတ် ထိုအသင်းအဖွဲ့တစ်ခုခု၏ အစည်းအဝေး သို့မဟုတ် ၎င်း၏အဖွဲ့ဝင်တစ်ဦးဦး၏ အစည်းအဝေးကို ထိုအသင်းဝင်များအဖြစ် မြှင့်တင်ခြင်း သို့မဟုတ် ကူညီခြင်းပြုလျှင်ဖြစ်စေ ထောင်ဒဏ် [သုံးနှစ်ထက်မနည်း၊ ငါးနှစ်ထက်မပိုစေရ၊ ငွေဒဏ်လည်း ချမှတ်နိုင်သည်] ချမှတ်ရမည်။”

လက်ရှိအစိုးရလက်ထက်တွင် မတရားအသင်းများဆိုင်ရာဥပဒေ ပုဒ်မ ၁၇(၁) နှင့် ၁၇(၂) တို့ကို ဘာသာရေးအဖွဲ့အစည်းများ၊ နိုင်ငံရေးအသင်းအဖွဲ့များ၊ အလုပ်သမားသမဂ္ဂများ၊ ကျောင်းသားအသင်းအဖွဲ့များနှင့် အခြားတက်ကြွလှုပ်ရှားသူအဖွဲ့အမျိုးမျိုးတွင် ပါဝင်ပတ်သက်သူများကို ဖမ်းဆီးခြင်း၊ ထိန်းသိမ်းခြင်းနှင့် ထောင်ချခြင်းအတွက် ဆက်လက်အသုံးပြုနေဆဲဖြစ်ပြီး လူထု၏ထင်မြင်ယူဆချက်နှင့် နိုင်ငံရေးသဘောထားကွဲလွဲမှုများကို ဖိနှိပ်ရန်ဖြစ်သည်။ ဤဥပဒေများကို တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့များနှင့် ဆက်စပ်မှုအပေါ် အခြေခံ၍ တရားစွဲဆိုရန်အတွက်လည်း မကြာခဏအသုံးပြုလေ့ရှိသည်။ မြန်မာနိုင်ငံတစ်ဝှမ်းရှိ လူမျိုးရေးလက်နက်ကိုင်ပဋိပက္ခ၏ သဘောသဘာဝနှင့် ပျံ့နှံ့မှုကြောင့် လူအများအပြားသည် ခြိမ်းခြောက်မှု သို့မဟုတ် အကျိုးဆက်ကိုကြောက်ရွံ့မှုဖြင့် ဤအဖွဲ့များနှင့် ဆက်စပ်ခြင်း သို့မဟုတ် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ခြင်းတို့သည် မကြာခဏ စိုးရိမ်စရာဖြစ်သည်။

မကြာသေးမီက အမှု-

ဦးထွန်းလှကျော်သည် ရခိုင်ပြည်နယ်တွင် ရက္ခိုင့်တပ်မတော် (AA) ၏ အကြီးအကဲ၏ပုံတူပါသည့် လေပူဖောင်းတစ်စင်းကို လွှတ်တင်ခဲ့သည့်အတွက် မတရားအသင်းများဆိုင်ရာဥပဒေ ပုဒ်မ ၁၇(၁) အရ ဒေသခံတရားရုံးတစ်ခုက ထောင်ဒဏ်နှစ်နှစ်ချမှတ်ခံခဲ့ရသည် (၂၀၁၈ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလ ရာဇဝင်ကိုကြည့်ပါ)။

ငြိမ်းချမ်းစွာစုဝေးခြင်းနှင့် ငြိမ်းချမ်းစွာစီတန်းလှည့်လည်ခြင်းဆိုင်ရာဥပဒေ (PAPPL)

ငြိမ်းချမ်းစွာစုဝေးခြင်းနှင့် ငြိမ်းချမ်းစွာစီတန်းလှည့်လည်ခြင်းဥပဒေ (PAPPL) သည် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း တက်ကြွလှုပ်ရှားသူများနှင့် စီတန်းလှည့်လည်ခြင်းကို တားဆီးရန် မကြာခဏအသုံးပြုသည့် အရေးကြီးသောဥပဒေတစ်ခုဖြစ်သည်။ ၎င်းတွင် ဆန္ဒပြသူများနှင့် တက်ကြွလှုပ်ရှားသူများ လိုက်နာရမည့် ကန့်သတ်ချက်များနှင့် လမ်းညွှန်ချက်အများအပြားပါဝင်ပြီး မကြာခဏ ရည်ရွယ်ချက်ရှိရှိ မရှင်းလင်းသော သို့မဟုတ် တစ်ဖက်သတ်ဖြစ်သည်။

PAPPL ၏ ပုဒ်မ ၁၂ တွင် ကန့်သတ်ချက်များနှင့် ဥပဒေအများအပြားကို အသေးစိတ်ဖော်ပြထားသည်။

ငြိမ်းချမ်းစွာစုဝေးခြင်းနှင့် ငြိမ်းချမ်းစွာစီတန်းလှည့်လည်ခြင်းတွင် ပါဝင်သူများသည် အောက်ပါစည်းမျဉ်းများကို လိုက်နာရမည်။
(က) နှောင့်ယှက်မှု၊ အဟန့်အတား၊ စိတ်အနှောင့်အယှက်ဖြစ်စေမှု၊ အန္တရာယ် သို့မဟုတ် ၎င်းတို့ဖြစ်ပွားနိုင်သည့် စိုးရိမ်ပူပန်မှုဖြစ်စေရန် ပြောဆိုခြင်း သို့မဟုတ် ပြုမူခြင်း မပြုလုပ်ရ။
(ခ) အစိုးရ၊ အများပြည်သူ သို့မဟုတ် ပုဂ္ဂလိကပိုင်ဆိုင်မှုများကို ဖျက်ဆီးခြင်း သို့မဟုတ် ပတ်ဝန်းကျင်ကို ညစ်ညမ်းစေသည့် နည်းလမ်းဖြင့် မပြုမူရ။
(ဂ) ယာဉ်များ၊ လမ်းသွားလမ်းလာများနှင့် လူများကို ပိတ်ဆို့ခြင်း သို့မဟုတ် နှောင့်ယှက်ခြင်း မပြုလုပ်ရ။
(ဃ) ငြိမ်းချမ်းစွာစုဝေးခြင်းနှင့် ငြိမ်းချမ်းစွာစီတန်းလှည့်လည်ခြင်းအတွင်း မည်သည့်လက်နက်ကိုမျှ ကိုင်ဆောင်ခြင်း မပြုလုပ်ရ။
(င) နိုင်ငံ သို့မဟုတ် ပြည်ထောင်စု၊ လူမျိုး သို့မဟုတ် ဘာသာရေး၊ လူ့ဂုဏ်သိက္ခာနှင့် ကိုယ်ကျင့်တရားမူများကို ထိခိုက်စေနိုင်သည့် နည်းလမ်းဖြင့် ပြောဆိုခြင်း သို့မဟုတ် ပြုမူခြင်း မပြုလုပ်ရ။
(စ) ကောလာဟလများ သို့မဟုတ် မမှန်ကန်သော သတင်းအချက်အလက်များ မဖြန့်ဝေရ။

(ဆ) ငြိမ်းချမ်းစွာစုဝေးခြင်းနှင့် ငြိမ်းချမ်းစွာစီတန်းလှည့်လည်ခြင်းတွင် အလံများ၊ ပိုစတာများနှင့် ဆိုင်းဘုတ်များကို ကိုင်ဆောင်ပြသနိုင်သည်။

(ဇ) ငြိမ်းချမ်းစွာစီတန်းလှည့်လည်ခြင်းအတွင်း ခွင့်ပြုထားသော လက်ကိုင်စပီကာများမှလွဲ၍ အခြားစပီကာများကို အသုံးမပြုရ။ ခွင့်ပြုထားသော စပီကာများမှလွဲ၍ အခြားကြွေးကြော်သံများကို ရွတ်ဆိုခြင်း သို့မဟုတ် အော်ဟစ်ခြင်း မပြုရ။

ငြိမ်းချမ်းစွာစီတန်းလှည့်လည်ခြင်းဥပဒေနှင့် နောက်ဆက်တွဲပုဒ်မများတွင် ပါရှိသော စည်းမျဉ်းအများအပြားသည် အလွန်ရှင်းလင်းပြီး အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုရန် လွယ်ကူသည်။ ဤကဲ့သို့သော အစီအမံများသည် ဤဥပဒေအား နိုင်ငံရေးသဘောထားကွဲလွဲမှုနှင့် ငြိမ်းချမ်းစွာဆန္ဒပြခြင်းနှင့် စုဝေးခြင်းအခွင့်အရေးကို ဖိနှိပ်ရန် ခွင့်ပြုသည်။

ဤဥပဒေများကို ချိုးဖောက်ပါက ဆန္ဒပြသူများကို ပုဒ်မ ၁၉ အရ တရားစွဲဆိုနိုင်သည်။

ပုဒ်မ ၈ ပုဒ်မခွဲ (င) ရှိ စည်းမျဉ်း သို့မဟုတ် ပုဒ်မ ၁၀၊ ၁၁ နှင့် ၁၂ ရှိ စည်းမျဉ်းကို ချိုးဖောက်ကြောင်း အထောက်အထားရှိပါက ထိုသူသည် အများဆုံး ထောင်ဒဏ်ခြောက်လ သို့မဟုတ် ငွေဒဏ်တစ်သောင်းကျပ် သို့မဟုတ် နှစ်မျိုးလုံး ချမှတ်ရမည်။

မကြာသေးမီကအမှု-

ဒီမိုကရေစီအတွက် လှုပ်ရှားမှုလက်ရှိအင်အားစု (MDCF) ၏ ကော်မတီဝင်နှစ်ဦးဖြစ်သည့် သက်ဇင်နှင့် ကျော်ဇင်လတ်တို့သည် အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ရာဇဝတ်တရားရုံး (ICC) မှ မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဗိုလ်ချုပ်ကြီးများကို အရေးယူရန် တောင်းဆိုသည့် ဆန္ဒပြပွဲများ ကျင်းပခဲ့မှုအတွက် PAPPL ပုဒ်မ ၂၀ ဖြင့် တရားစွဲဆိုခံခဲ့ရသည် (၂၀၁၈ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလ ရာဇဝင်ကိုကြည့်ပါ)။

ရာဇသတ်ကြီးပုဒ်မ ၁၄၃ နှင့် ၁၄၅

၁၄၃: “မည်သူမဆို တရားမဝင်စုဝေးမှုတွင် ပါဝင်သူဖြစ်လျှင် ခြောက်လအထိ ထောင်ဒဏ်တစ်မျိုးမျိုး သို့မဟုတ် ငွေဒဏ် သို့မဟုတ် နှစ်မျိုးလုံး ချမှတ်ခံရမည်”

၁၄၅; “မည်သူမဆို တရားမဝင်စုဝေးမှုကို လူစုခွဲရန် ဥပဒေအရ သတ်မှတ်ထားသည့် နည်းလမ်းအတိုင်း အမိန့်ပေးထားကြောင်း သိရှိလျက်နှင့် တရားမဝင်စုဝေးမှုတွင် ပါဝင်သူ သို့မဟုတ် ဆက်လက်ပါဝင်သူသည် နှစ်နှစ်အထိ ထောင်ဒဏ်တစ်မျိုးမျိုး သို့မဟုတ် ငွေဒဏ် သို့မဟုတ် နှစ်မျိုးလုံး ချမှတ်ခံရမည်”

ရာဇသတ်ကြီးပုဒ်မ ၁၄၃ နှင့် ၁၄၅ အရ တရားမဝင်စုဝေးမှု (၁၈၀၀ ခုနှစ်များတွင် ထုတ်ဝေခဲ့ပြီးနောက်ပိုင်း ပြင်ဆင်မှုလုံးဝမရှိသလောက်) ကို ငြိမ်းချမ်းစွာစီတန်းလှည့်လည်ခြင်းနှင့် မတရားအသင်းများအက်ဥပဒေများအောက်တွင် ကျင့်သုံးသကဲ့သို့ ငြိမ်းချမ်းစွာဆန္ဒပြမှုများတွင် ပါဝင်သူများကို ဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းရန် ဆက်လက်အသုံးပြုနေဆဲဖြစ်သည်။

မကြာသေးမီက အမှု- လယ်သမား ၃၃ ဦးသည် ဥယျာဉ်တစ်ခု ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးအတွက် သိမ်းယူထားသော မြေယာများအပေါ် မြေယာသိမ်းဆည်းမှုနှင့် မြေရှင်းလင်းခြင်းကို ဆန့်ကျင်ရန် ကြိုးပမ်းမှုအတွက် တရားမဝင်စုဝေးမှုအတွက် ပုဒ်မ ၁၄၃ အရ ဖမ်းဆီးတရားစွဲဆိုခံခဲ့ရသည် (၂၀၁၇ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလ ရာဇဝင်ကိုကြည့်ပါ)။

ရာဇသတ်ကြီးပုဒ်မ ၄၂၇

“မည်သူမဆို ပျက်စီးဆုံးရှုံးမှုကို ကျူးလွန်ပြီး ရူပီးငါးဆယ် သို့မဟုတ် ထို့ထက်ပိုသော ပမာဏအထိ ဆုံးရှုံးမှု သို့မဟုတ် ပျက်စီးဆုံးရှုံးမှုကို ဖြစ်စေပါက ထောင်ဒဏ် နှစ်နှစ်အထိ သို့မဟုတ် ငွေဒဏ် သို့မဟုတ် နှစ်မျိုးလုံး ချမှတ်ခံရမည်”

အထူးရှင်းလင်းမှုမရှိသောကြောင့် “ပျက်စီးဆုံးရှုံးမှုကို ကျူးလွန်ခြင်း” ပြစ်မှုသည် အခြားဥပဒေများ သို့မဟုတ် ဥပဒေပုဒ်မများနှင့်/သို့မဟုတ် ရာဇသတ်ကြီးပုဒ်မ ၄၄၇ အရ ရာဇ၀တ်မှုကျူးကျော်ဝင်ရောက်မှုကဲ့သို့သော အခြားစွဲချက်များနှင့် ဆက်စပ်၍ တိကျစွာ မကျရောက်နိုင်သော သဘောထားကွဲလွဲသူများကို အပြစ်ပေးရန်နှင့် နည်းလမ်းများစွာဖြင့် မကြာခဏ အသုံးပြုလေ့ရှိသည်။ နောက်ဆုံးတွင် ၎င်းသည် ပိုမိုပြင်းထန်သော ပြစ်ဒဏ်ချမှတ်ခြင်းနှင့် ပိုမိုကြီးမားသော ငွေကြေးဒဏ်ကြေးများအတွက် ဖြစ်နိုင်ခြေကို တိုးမြင့်စေသည်။

မကြာသေးမီက အမှု-

လယ်သမားငါးဦးသည် ရာဇသတ်ကြီးပုဒ်မ ၄၄၇ နှင့် ၄၂၇ အရ သိမ်းဆည်းထားသော မြေပေါ်တွင် ထွန်ယက်မှုကြောင့် တရားစွဲဆိုခံရပြီးနောက် ဒဏ်ငွေ ၂၀၀ ကျပ် (အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၀.၁၄) သို့မဟုတ် တရားစွဲဆိုခံရပြီးနောက် ထောင်ဒဏ်နှစ်ပတ် ချမှတ်ခံခဲ့ရသည် (၂၀၁၈ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ရာဇဝင်ကိုကြည့်ပါ)။

ရာဇသတ်ကြီးပုဒ်မ ၄၄၇

“မည်သူမဆို ရာဇ၀တ်မှုကျူးလွန်ပါက ထောင်ဒဏ်သုံးလအထိ သို့မဟုတ် ငွေဒဏ်ငါးရာအထိ သို့မဟုတ် ဒဏ်နှစ်ရပ်လုံးအထိ ချမှတ်နိုင်သည်”

ငြိမ်းချမ်းစွာစီတန်းလှည့်လည်ခြင်းဥပဒေ အခန်း ၃ တွင် ဆန္ဒပြပွဲအားလုံးကို ဆက်လက်မလုပ်ဆောင်မီ အစိုးရ၏ခွင့်ပြုချက်ရယူရန် လိုအပ်သည်။ အစိုးရ၏ကြိုတင်ခွင့်ပြုချက်မရှိဘဲ စီစဉ်ထားသောဆန္ဒပြပွဲများကို ဆက်လက်လုပ်ဆောင်ပါက သတင်းထောက်များနှင့် တက်ကြွလှုပ်ရှားသူများကို ဖမ်းဆီးတရားစွဲဆိုရန်အတွက် ပုဒ်မ ၄၄၇ ကို မကြာခဏအသုံးပြုလေ့ရှိသည်။ ငြိမ်းချမ်းစွာဆန္ဒပြရန် လျှောက်လွှာများစွာကို အကြိမ်ပေါင်းများစွာ ငြင်းပယ်ခဲ့ပြီး မည်သို့ပင်ဖြစ်စေ စုဝေးသော စိတ်ပျက်အားငယ်နေသော တက်ကြွလှုပ်ရှားသူများသည် ရာဇသတ်ကြီးပုဒ်မ ၄၄၇ အရ တရားစွဲဆိုခံရနိုင်ခြေရှိသည်။

မကြာသေးမီကအမှု-

အထူးစီးပွားရေးဇုန်အနီးတွင် နေထိုင်သော လယ်သမား ၃၃ ဦးသည် လွန်ခဲ့သောလေးနှစ်က မန္တလေးတွင် အစိုးရမှ သိမ်းဆည်းထားသောမြေပေါ်တွင် စိုက်ပျိုးမှုအတွက် ရာဇသတ်ကြီးပုဒ်မ ၄၄၇ အရ တရားစွဲဆိုခံရပြီး ပြစ်ဒဏ်ချမှတ်ခံခဲ့ရသည် (၂၀၁၈ ခုနှစ် မေလ ရာဇဝင်ကိုကြည့်ပါ)။

ရာဇသတ်ကြီးပုဒ်မ ၅၀၅(က) နှင့် ၅၀၅(ခ)

“မည်သူမဆို ထုတ်ပြန်ချက်၊ ကောလာဟလ သို့မဟုတ် အစီရင်ခံစာတစ်ခုခုကို ပြုလုပ်၊ ထုတ်ဝေ သို့မဟုတ် ဖြန့်ဝေပါက၊ –

၅၀၅(က): ကြည်းတပ်၊ ရေတပ် သို့မဟုတ် လေတပ်ရှိ အရာရှိ၊ စစ်သား၊ ရေတပ်သား သို့မဟုတ် လေတပ်သားတစ်ဦးဦးအား ပုန်ကန်မှု သို့မဟုတ် တာဝန်ကို လျစ်လျူရှုခြင်း သို့မဟုတ် ပျက်ကွက်စေရန် ရည်ရွယ်ချက်ဖြင့် သို့မဟုတ် ထိုသို့သော ရည်ရွယ်ချက်ဖြင့်၊ သို့မဟုတ်

၅၀၅(ခ): အများပြည်သူ သို့မဟုတ် အများပြည်သူ၏ မည်သည့်အပိုင်းကိုမဆို ကြောက်ရွံ့မှု သို့မဟုတ် ထိတ်လန့်မှုဖြစ်စေရန် ရည်ရွယ်ချက်ဖြင့် သို့မဟုတ် ထိုရည်ရွယ်ချက်ဖြင့် မည်သူမဆို နိုင်ငံတော်ကို ဆန့်ကျင်သော သို့မဟုတ် အများပြည်သူ၏ တည်ငြိမ်အေးချမ်းမှုကို ဆန့်ကျင်သော ပြစ်မှုကို ကျူးလွန်ရန် လှုံ့ဆော်ခံရနိုင်သည်။

နှစ်နှစ်အထိ ထောင်ဒဏ် သို့မဟုတ် ငွေဒဏ် သို့မဟုတ် နှစ်မျိုးလုံး ချမှတ်နိုင်သည်။”

ရာဇသတ်ကြီးပုဒ်မ ၅၀၅ အောက်ရှိ ပုဒ်မ (က) နှင့် (ခ) များကို နိုင်ငံရေးသဘောထားကွဲလွဲမှုကို နှိမ်နင်းရန် အသုံးပြုပြီး လက်ကမ်းစာစောင်များကဲ့သို့သော သတင်းအချက်အလက်များ ဖြန့်ဝေခြင်း၊ နိုင်ငံရေးပြောင်းလဲမှုကို တောင်းဆိုခြင်း၊ ငြိမ်းချမ်းစွာဆန္ဒပြရန် စုဝေးခြင်းနှင့် အစိုးရထံမှ ကြိုတင်ခွင့်ပြုချက်မရှိဘဲ မီဒီယာအကြောင်းအရာများ ထုတ်ဝေခြင်းအတွက် လူများကို ထောင်ချရန် မရှင်းလင်းသော အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်များနှင့် စကားလုံးများကို အသုံးပြုသည်။ အခြားရွေးချယ်စရာ ထင်မြင်ယူဆချက်များနှင့် သတင်းအချက်အလက်ရင်းမြစ်များကို ဖြန့်ဝေခြင်းအပြင် ငြိမ်းချမ်းစွာ စုဝေးခွင့်ရှိခြင်းသည် လုပ်ဆောင်နိုင်သော ဒီမိုကရေစီ၏ အဓိကအချက်များဖြစ်ပြီး အခြေခံလူ့အခွင့်အရေးများဖြစ်သည်။

မကြာသေးမီက အမှု-

ကလေးစစ်သားဟောင်း အောင်ကိုထွေးသည် ရေဒီယို လွတ်လပ်သောအာရှ (RFA) သို့ အတင်းအကျပ် စစ်မှုထမ်းခိုင်းခြင်းအကြောင်း ပြောပြပြီးနောက် လူထုကို လှုံ့ဆော်မှုဖြင့် စွပ်စွဲခံရပြီး ရာဇသတ်ကြီးပုဒ်မ ၅၀၅(ခ) အရ အလုပ်ကြမ်းနှင့် ထောင်ဒဏ် နှစ်နှစ် ချမှတ်ခံခဲ့ရသည် (၂၀၁၈ ခုနှစ် မတ်လ ရာဇဝင်ကိုကြည့်ပါ)။

ဆက်သွယ်ရေးဥပဒေ ပုဒ်မ ၆၆(ဃ)

၆၆: “အောက်ပါလုပ်ရပ်တစ်ခုခုကို ကျူးလွန်သူမည်သူမဆို ပြစ်မှုထင်ရှားစီရင်ခံရပါက အများဆုံးသုံးနှစ်အထိ ထောင်ဒဏ်ချမှတ်ခံရမည်ဖြစ်ပြီး ငွေဒဏ် သို့မဟုတ် နှစ်မျိုးလုံးချမှတ်ခံရမည်ဖြစ်သည်

ဃ: ဆက်သွယ်ရေးကွန်ရက်ကို အသုံးပြု၍ ငွေညှစ်ခြင်း၊ ခြိမ်းခြောက်ခြင်း၊ တားဆီးခြင်း၊ အသရေဖျက်ခြင်း၊ နှောင့်ယှက်ခြင်း၊ မသင့်လျော်စွာ လွှမ်းမိုးခြင်း သို့မဟုတ် ခြိမ်းခြောက်ခြင်း။”

လက်ရှိတွင် အီးမေးလ်များ၊ စာတိုပေးပို့ခြင်းဝန်ဆောင်မှုများနှင့် လူမှုမီဒီယာကဲ့သို့သော ဆက်သွယ်ရေးကိရိယာများကို အသုံးပြုသူများသည် အသရေဖျက်မှုဖြင့် ထောင်ဒဏ်ချမှတ်ခံရနိုင်ခြေရှိသည်။ ဤပုဒ်မသည် ပြောဆိုသူများကို လျင်မြန်စွာနှင့် မမျှော်လင့်ဘဲ တားဆီးရန် ကိရိယာတစ်ခု ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ပုဒ်မ ၆၆(ဃ) သည် ဆက်သွယ်ရေးဥပဒေတွင် မလိုအပ်သော ပြဋ္ဌာန်းချက်တစ်ခုဖြစ်သည်။ ၎င်း၏ပြစ်ဒဏ်များသည် ရာဇဝတ်မှုနှင့်ပတ်သက်၍ ပြင်းထန်ပြီး ရာဇသတ်ကြီးပုဒ်မ ၅၀၀ ကဲ့သို့သော အလားတူပြဿနာကို လွှမ်းခြုံထားသည့် အခြားဥပဒေများ မြန်မာနိုင်ငံပြည်တွင်းဥပဒေများအတွင်း ရှိပါသည်။

မကြာသေးမီက အမှု-

ဘုန်းကြီးဦးသောဘိတသည် Facebook တွင် တပ်မတော်နှင့် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင်ကို ဝေဖန်သည့်အတွက် ဆက်သွယ်ရေးဥပဒေပုဒ်မ ၆၆(ဃ) ဖြင့် တရားစွဲဆိုခံခဲ့ရသည် (၂၀၁၈ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလ ရာဇဝင်ကိုကြည့်ပါ)။
ဦးစံရွှေသည် Facebook တွင် NLD အဖွဲ့ဝင် ဦးအောင်ကိုလွင်အား အသရေဖျက်မှုဖြင့် ဆက်သွယ်ရေးဥပဒေ ပုဒ်မ ၆၆(ဃ) ဖြင့် ထောင်ဒဏ်သုံးလ ချမှတ်ခံခဲ့ရသည် (၂၀၁၇ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလ ခုနှစ် ရာဇဝင်ကို ကြည့်ပါ)။